Της Μαρίας Παπαδημητρίου
Περιφερειακή Σύμβουλος ΠΚΜ ΠΕ Σερρών
Σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις, αλλά και μέσα από την καθημερινή εμπειρία των πολιτών, αποκαλύπτεται μια βαθιά ριζωμένη νοοτροπία που κρατά τον Νομό Σερρών καθηλωμένο.
Μια νοοτροπία που δεν αφορά απλώς μεμονωμένες συμπεριφορές, αλλά έναν ολόκληρο μηχανισμό πολιτικής λειτουργίας.
Όταν πολίτης δηλώνει χωρίς περιστροφές «εγώ θα τον ψηφίσω, γιατί έβαλε κόσμο από τις Σέρρες στο σιδηρόδρομο», δεν περιγράφει απλώς μια προσωπική επιλογή. Περιγράφει το πώς αντιλαμβάνεται η κοινωνία τη σχέση της με την πολιτική: ως συναλλαγή.
Και το πιο ανησυχητικό είναι ότι αυτή η λογική δεν φαίνεται να ανακόπτεται ούτε μπροστά σε γεγονότα που θα έπρεπε να έχουν συγκλονίσει συθέμελα την κοινωνία. Ούτε ο πόνος, ούτε η απώλεια ανθρώπινων ζωών στάθηκαν ικανά να διαρρήξουν αυτή τη σχέση εξάρτησης.
Αντί να καταρρεύσει, επιβεβαιώνεται. Αντί να αμφισβητηθεί, αναπαράγεται.
Όταν, την ίδια στιγμή, γίνεται κοινός τόπος ότι για κάθε ζήτημα –νομικό, προσωπικό ή διοικητικό– οι πολίτες καταφεύγουν στα βουλευτικά γραφεία, εκεί όπου καταγράφονται αιτήματα, δημιουργούνται εξαρτήσεις και χτίζονται “υποχρεώσεις”, τότε δεν μιλάμε πλέον για εξυπηρέτηση πολιτών.
Μιλάμε για αναπαραγωγή ενός πελατειακού συστήματος που ακυρώνει κάθε έννοια θεσμικής λειτουργίας.
Και μαζί με αυτή τη διαδικασία, καλλιεργείται κάτι ακόμη πιο βαθύ και επικίνδυνο: η εξάρτηση.
Η προσδοκία ότι κάθε προσωπικό ζήτημα θα «προωθηθεί» κατόπιν ενεργειών, ότι θα βρεθεί λύση όχι μέσω κανόνων αλλά μέσω παρέμβασης.
Σε αυτό το πλαίσιο, ακόμη και πρακτικές όπως «δωρεές», «διευκολύνσεις» και παρεμβάσεις που συνδέονται με τη διαχείριση δημόσιου χρήματος, αποκτούν έναν χαρακτήρα ανταλλάγματος.
Και έτσι, πόροι που θα έπρεπε να κατευθύνονται σε έργα υποδομής και σε συλλογικές ανάγκες, σπαταλώνται αποσπασματικά, χωρίς στρατηγική και χωρίς πραγματικό αποτύπωμα για την κοινωνία.
Αντί τα προβλήματα να επιλύονται από τις αρμόδιες υπηρεσίες, με διαφάνεια, κανόνες και ισονομία, μεταφέρονται σε πολιτικά γραφεία.
Αντί να διεκδικούνται συλλογικές λύσεις, αναζητούνται ατομικές εξυπηρετήσεις.
Αντί να ενισχύονται οι θεσμοί, υποκαθίστανται.
Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος:
Οι πολίτες εγκλωβίζονται στην ανάγκη του «μέσου» και οι πολιτικοί εγκλωβίζονται στην αναπαραγωγή του.
Και μέσα σε αυτό το ατέρμονο «πάρε- δώσε», χάνεται το ουσιώδες: η ανάπτυξη, οι υποδομές, το συλλογικό όφελος.
Δεν είναι τυχαίο ότι ο Νομός Σερρών παραμένει σταθερά στις τελευταίες θέσεις σε κρίσιμους δείκτες ανάπτυξης.
Γιατί πολύ απλά, δεν προωθήθηκαν ποτέ με συνέπεια και επιμονή πολιτικές που να αφορούν το κοινό συμφέρον.
Αντίθετα, κυριάρχησε η διαχείριση του «μικρού», του «προσωπικού», του «βολέματος».
Οι Σέρρες δεν έχουν ανάγκη από άλλες υποσχέσεις εξυπηρετήσεων.
Έχουν ανάγκη από θεσμούς που λειτουργούν, από διαφάνεια, από πολιτικές που απευθύνονται σε όλους και όχι σε «ημετέρους». Έχουν ανάγκη από έργα υποδομής και ανάπτυξης που θα δημιουργήσουν νέες θέσεις εργασίας.
Μήπως τελικά ήρθε η στιγμή να σπάσει αυτή η αλυσίδα;
Μήπως, αν δεν σπάσει αυτή η αλυσίδα, δεν υπάρχει καμία πραγματική πιθανότητα ο Νομός Σερρών να απεγκλωβιστεί από τις παθογένειες που τον κρατούν πίσω;
Μήπως ήρθε η ώρα να σταματήσουμε να ζητάμε «χάρες» και να αρχίσουμε να απαιτούμε αυτά που δικαιούμαστε;
