Του Δημήτρη Κώττα- Infonews24
Μία ακόμη αυτοψία στον Τύμβο Καστά, στην Αμφίπολη, πραγματοποίησε σήμερα το απόγευμα η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, «δείχνοντας τα νύχια της» από την αρχή των δηλώσεών της, σχετικά με την αντιμετώπιση του μνημείου από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, χαρακτηρίζοντάς το ως ένα μεγαλειώδες μνημείο, που για την κυβέρνηση της ΝΔ ήταν σαφές τι είναι ήδη από το 2014.
«Ένα μνημείο, το οποίο αμφισβητήθηκε πάρα πολύ και το οποίο έρχονται σήμερα όλοι να πουν ότι είχαν προβλέψει τι είναι. Το μνημείο αυτό χαρακτηρίστηκε ρωμαϊκό, χαρακτηρίστηκε ασήμαντο. Ο τύμβος αποκτά πλέον την απόλυτη γεωμετρία του, ο περίβολος έχει αποκαλυφθεί στο σύνολό του. Το ίδιο το μνημείο απαντά στους επικριτές του» δήλωσε με νόημα η Υπουργός Πολιτισμού.
Επαναλαμβάνοντας το χαρακτηρισμό «μεγαλειώδες», η κ. Μενδώνη επεσήμανε πως δεν είναι ένας χαρακτηρισμός που μπορεί να αποδοθεί σε πάρα πολλά μνημεία, υπογραμμίζοντας πως το μνημείο δεν είναι μεγαλειώδες μόνο για το μέγεθός του.
Σύμφωνα με την Υπουργό Πολιτισμού, το συγκεκριμένο μνημείο υπαγορεύει σε πολύ μεγάλο βαθμό το χρόνο για τις επεμβάσεις του, διότι κάθε μνημείο είναι ένας «ζωντανός» οργανισμός που πρέπει να κατανοηθεί από όσους τον μελετούν και όσους τον διαχειρίζονται, με την ίδια να προσθέτει πως σήμερα τα πράγματα έχουν «ωριμάσει» σε τέτοιο βαθμό που το μνημείο σιγά- σιγά «αποκαλύπτει» τον «εαυτό» του.
Η κ. Μενδώνη τόνισε με έμφαση πως μέχρι σήμερα είναι ο μεγαλύτερος τύμβος που υπάρχει, είναι ένα μακεδονικό μνημείο κι όλη η μελέτη μέχρι σήμερα δείχνει ότι η χρονολόγηση στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αιώνα ήταν απολύτως σωστή.
Είναι ένα μνημείο που- σύμφωνα με την Υπουργό Πολιτισμού- όπως αντιλαμβάνεται κανείς και από το μέγεθος, αλλά και από την πολυτέλεια της κατασκευής του, είναι άμεσα συνδεδεμένο με την εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου, όταν πλέον έχει έρθει ο χρυσός στα ταμεία του βασιλείου.
Η συνεργασία και η συμβολή της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας
Η Υπουργός Πολιτισμού έκανε ιδιαίτερη αναφορά στη συμβολή της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, υπενθυμίζοντας πως το 2018 (με κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ) ο τότε Περιφερειάρχης και νυν Επίτροπος στην Ευρωπαϊκή Ένωση Απόστολος Τζιτζικώστας απείλησε ότι θα μηνύσει το Υπουργείο Πολιτισμού, διότι ενώ είχε εξασφαλισμένη χρηματοδότηση, το Υπουργείο δεν έκανε τις δέουσες ενέργειες, ώστε να προχωρήσει η αποκατάσταση του μνημείου.
«Αυτό είναι κάτι το οποίο οφείλουμε να το λέμε, ότι η Π.Κ.Μ. με τον τότε Απ. Τζιτζικώστα, τη σημερινή Περιφερειάρχη Αηδονά και τον Αντιπεριφερειάρχη Σερρών Παναγιώτη Σπυρόπουλο, ήταν πάντα κοντά στο Υπουργείο Πολιτισμού. Άλλωστε η απόδειξη είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος της χρηματοδότησης για την αποκατάσταση του μνημείου αφορά στην Π.Κ.Μ. και στο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα 2014- 2020 και συνεχίζεται με το Πρόγραμμα 2021- 2027» δήλωσε η κ. Μενδώνη.
Οι υπηρεσίες και οι φορείς στην… υπηρεσία του Τύμβου Καστά
Η Υπουργός Πολιτισμού υποστήριξε πως το Υπουργείο, με εθνικούς πόρους- διότι είναι και κάποια πράγματα τα οποία δεν μπορούν να «συμβαδίσουν» απόλυτα με τα στενά χρονοδιαγράμματα των ευρωπαϊκών προγραμμάτων- περίπου 1 εκατ. ευρώ και με την καθοριστική συνδρομή του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, που είναι ο κατεξοχήν ερευνητικός τομέας, σε συνεργασία με τον Δημόκριτο, μελετούν κάθε λεπτομέρεια του εσωτερικού του μνημείου, με την ίδια να προσθέτει πως κάθε στοιχείο το οποίο προκύπτει, αποδεικνύει και τη χρονολόγηση του μνημείου, αλλά και την εξαιρετικά υψηλή ποιότητα της κατασκευής του.
Συγχρόνως έχει δημοπρατηθεί από το Υπουργείο Πολιτισμού και την αρμόδια Διεύθυνση, ο μουσειακός χώρος που δημιουργείται στην ανατολική μεριά του περιβόλου και την Τρίτη θα «ανοίξουν» οι προσφορές.
Παράλληλα η Εφορεία Αρχαιοτήτων έχει το δικό της πρόγραμμα για την κατασκευή των υποδομών των επισκεπτών, όπως επίσης τη συστηματική παρακολούθηση όλου του έργου που γίνεται και εξελίσσεται όλο αυτό το διάστημα στην περιοχή του Τύμβου.
Η Διεύθυνση Συντήρησης Αρχαίων και Νεώτερων Μνημείων του Υπουργείου Πολιτισμού, έχει κι αυτή το δικό της ρόλο, καθώς είναι κρίσιμη και η σωστή συντήρηση του μνημείου, πάντα σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων.
Η μεγαλοπρέπεια του μνημείου, ο προϋπολογισμός και το χρονοδιάγραμμα
Η Υπουργός Πολιτισμού δικαιολόγησε τη βιασύνη- όπως είπε- ορισμένων για την αποκτάσταση του μνημείου, αποδίδοντας τη βιασύνη σε λόγους αναπτυξιακούς, ωστόσο επεσήμανε πως η ανάπτυξη προϋποθέτει και τη σωστή διαχείριση του πολιτιστικού «αποθέματος».
Η κ. Μενδώνη επανέλαβε πως το μνημείο θα αποδοθεί αρχές του 2028, διότι η απόδοσή του δεν συνίσταται μόνο στην αποκατάσταση του περιβόλου ή στη συντήρηση του εσωτερικού, ενώ εξέφρασε την πεποίθηση ότι θα σημειώσει υψηλή επισκεψιμότητα όταν αποδοθεί στο κοινό: «Θα αποδοθεί όπως πρέπει να αποδοθεί, με το μουσειακό του χώρο, με τις υποδομές, γιατί από εκεί και πέρα είναι θέμα διαχείρισης της επισκεψιμότητας και είναι βέβαιο ότι ένα τέτοιο μνημείο θα προσελκύσει πολύ μεγάλη επισκεψιμότητα».
Μάλιστα έδωσε και ένα συγκεκριμένο στοιχείο αναφέροντας πως ο Τύμβος στις Αιγές έχει διάμετρο 110 μέτρα, ενώ ο Τύμβος Καστά έχει διάμετρο περισσότερα από 140 μέτρα.
Ο προϋπολογισμός των έργων και εργασιών θα ξεπεράσει τα 15 εκατομμύρια ευρώ.
Τα επιστήλια και η επιστροφή των μαρμάρων από το φράγμα της λίμνης Κερκίνης
Ερωτηθείσα από το Infonews24 για τα επιστήλια εντοπίσθηκαν και σε ποια φάση βρίσκεται η διαδικασία, η Υπουργός Πολιτισμού δήλωσε πως όλα αυτά μελετώνται και πως πρόκειται για ένα μέρος του εσωτερικού του μνημείου, το οποίο αυτή τη στιγμή αντιμετωπίζεται με εξαντλητικό τρόπο από την αρμόδια ομάδα του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, που διαθέτει ό,τι καλύτερο υπάρχει σε διεθνές επίπεδο.
Πριν από πολλά χρόνια, το 2014- 2015, σε έρευνα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας είχε προκύψει ότι ένα πολύ μεγάλο μέρος των μαρμάρων του περιβόλου του Τύμβου Καστά, μεταφέρθηκαν στο φράγμα της λίμνης Κερκίνης.
«Είναι πολύ καλό, την εποχή εκείνη όταν το λέγαμε είχε υπάρξει αμφισβήτηση ακόμη και γι’ αυτό, παρά το γεγονός ότι υπήρχαν μετρήσεις, υπήρχαν φωτογραφίες, υπήρχαν αρχεία. Για κάθε πράγμα απαιτείται ωρίμανση. Σήμερα φαίνεται ότι είμαστε ώριμοι να αντιμετωπίσουμε και αυτό το θέμα των μαρμάρων που είναι στην Κερκίνη. Αυτό προϋποθέτει ένα άλλο έργο. Προϋποθέτει μελέτη καταρχάς για το πως θα απομακρυνθούν και ακολούθως πως θα ενταχθούν εδώ. Αυτό που μας ενδιαφέρει είναι να ολοκληρώσουμε τη φάση του μνημείου μέχρι το 2028, παράλληλα οι συνεργάτες μου θα ξεκινήσουν να μελετούν το πως θα μπορούσε να γίνει η απομάκρυνση από το φράγμα, διότι χρειάζονται και εκεί πολλά έργα» δήλωσε σχετικά η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.
