Του Δημήτρη Καστώρη
Με ευλάβεια και συγκίνηση τιμήθηκε και φέτος στο Αηδονοχώρι το Γενέθλιο του Τιμίου Προδρόμου, στο Ιερό Μετόχι της Ιεράς Μονής Κουτλουμουσίου του Αγίου Όρους.
Το χωριό μας, μαζί με τους Αγιορείτες πατέρες και τους προσκυνητές που βρέθηκαν κοντά μας, γιόρτασε τον Άγιο Ιωάννη, κρατώντας ζωντανό έναν δεσμό που έρχεται από παλιά και ενώνει τον τόπο μας με την αγιορείτικη παράδοση και ιστορία του.
Το Μετόχι του Τιμίου Προδρόμου αποτελεί κομμάτι της μνήμης του Αηδονοχωρίου. Εκεί όπου οι παλαιότεροι πήγαιναν για τα πανηγύρια του Άη Γιάννη και την Πρωτομαγία.
Στο βιβλίο «Χαϊρλίδικα, Αηδονοχώρι Σερρών – Οδοιπορικό στα χρόνια» της ‘Εφη Τσιτκάνου ‘Εφη Τσιτκάνου (εκδ. Φίλντισι) διαβάζουμε για την ημέρα όπως την αφηγήθηκε η Παναγιώτα Δερμάτη (Φεβρουάριος 1977).
«Τ’ς 24 Ιούν’ έχουμι τ’ Άη Γιαννιού. Τ’ παραμονή τ’ Άη Γιάνν’ μαζεύαμι τουν άη-Γιάνν’¹ κι στουλίζαμι τ’ς πόρτις. Τουν κριμνούσαμι στ’ν πόρτα σ’ν είσουδου.
Τα κουρίτσια αυτήν τ’ μέρα πηγαίνουν στ’ βρύσ’ να φέρουν του αμίλητου νιρό. Του λέγ’ έτσ’, γιατί οι κουπέλις είνι αμίλητις, δεν μιλούν σι κανέναν μέχρι να πάνι κι να ’ρθουν. Όποιου όνουμα θα άκουγαν πρώτου, έτσ’ θα έλιγαν τουν άντρα που θα έπαιρναν. Του απόγεμα έκαναν τουν κλήδουνα. Έριχναν του αμίλητου νιρό μέσα σι ένα αγγειό, οι κουπέλις έριχνι κάθι μια κάτι μέσα, ένα δακτυλίδ’, ένα σταυρουδ’, ό,τι είχι. Κι μια μιγάλ’ γ’ναίκα έβαζι του χέρι τ’ς μέσα κι έπιανε ένα ένα απου αυτά. Κι ό,τι έπιανε, έλεγε κι ανάλογα. Αν θα παντριφτεί, αν θα χωρίσ’. Έλεγι στιχάκια μι αστεία κι τα κουρίτσια γιλούσαν. Του βράδ’ άναβαμι φουτιές μέσ’ τ’ς δρόμ’ κι τ’ς μπ’δούσαμι (πηδούσαμε). Τ’ν αλλ’ τ’ μέρα πάαιναμι στου μαναστήρ’ του Άη-Γιάννη κι έκαμνανι παναΰρ’ (πανηγύρι). Του Αηγιάνν’ κάμνει ζέστη. Είναι τα καύματα τ’ Άη Γιαννιού».
Επεξήγηση:
¹Ο άη Γιάννης είναι άγριο φυτό, αυτοφυές, αναρριχόμενο, με λευκά ευωδιαστά λουλούδια. Είναι το άγριο αγιόκλημα, η αγράμπελη. Φυτρώνει στις ρεματιές και στις πλαγιές. Ανθίζει από τον Ιούνιο και όλο το καλοκαίρι.
